Tractor Subsidy : देशातील महिला शेतकऱ्यांना शेतीत सक्षम आणि आत्मनिर्भर बनवण्यासाठी केंद्र सरकारने एक अत्यंत महत्त्वाकांक्षी योजना सुरू केली आहे. ‘कृषी यांत्रिकीकरण उप-अभियान’ (SMAM) या योजनेअंतर्गत आता महिला शेतकऱ्यांना ट्रॅक्टर खरेदीवर थेट ५०% अनुदान दिले जात आहे. यामुळे महिला शेतकरी केवळ अर्ध्या किमतीत अत्याधुनिक ट्रॅक्टर खरेदी करून शेतीची कामे अधिक सोपी करू शकणार आहेत.
Tractor Subsidy योजनेचा उद्देश काय?
शेतीमध्ये यांत्रिकीकरणाला प्रोत्साहन देणे आणि आधुनिक तंत्रज्ञानाचा फायदा लहान व सीमांत शेतकऱ्यांपर्यंत पोहोचवणे हा या योजनेचा मुख्य उद्देश आहे.
- सक्षमीकरण: महिला शेतकऱ्यांचे शेतीतले योगदान वाढावे आणि त्यांच्या श्रमाची कामे कमी व्हावीत, यासाठी त्यांना विशेष प्राधान्य दिले जात आहे.
- आर्थिक स्वावलंबन: ट्रॅक्टरसारखे महत्त्वाचे आणि महागडे यंत्र अर्ध्या किमतीत उपलब्ध झाल्याने महिलांचे आर्थिक स्वावलंबन वाढण्यास मदत होईल.
अनुदानाचे स्वरूप आणि मोठा फायदा
या योजनेतील सर्वात मोठा आकर्षक भाग म्हणजे अनुदानाचे स्वरूप:
- ५०% सबसिडी: ट्रॅक्टरच्या एकूण किमतीवर ५०% अनुदान थेट महिला शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यात जमा केले जाते.
- उदाहरणासह फायदा: जर एखाद्या चांगल्या ट्रॅक्टरची किंमत ₹४.५ लाख असेल, तर महिला शेतकऱ्याला केवळ ₹२.२५ लाख भरावे लागतील. उर्वरित ₹२.२५ लाख रुपये सरकार अनुदान म्हणून देईल.
- विशेष प्राधान्य: पुरुष शेतकऱ्यांसाठी अनुदानाची मर्यादा ४०% आहे, तर महिलांना अतिरिक्त १०% म्हणजे एकूण ५०% अनुदान मिळते, हे या योजनेचे विशेष वैशिष्ट्य आहे.
पात्रता आणि अर्ज करण्यासाठी आवश्यक कागदपत्रे
या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी खालील निकष पूर्ण करणे आवश्यक आहे:
- अर्जदार महिला शेतकरी असावी आणि तिच्या नावावर शेतजमीन असणे आवश्यक आहे.
- ती लहान किंवा सीमांत शेतकरी गटात मोडत असावी.
- यापूर्वी तिने अशा कोणत्याही ट्रॅक्टर अनुदान योजनेचा लाभ घेतलेला नसावा.
आवश्यक कागदपत्रे:
- आधार कार्ड
- बँक पासबुकची प्रत (अनुदान थेट खात्यात जमा होईल)
- सातबारा (७/१२) आणि ८-अ उतारा (जमिनीचा पुरावा)
- पासपोर्ट आकाराचा फोटो
- शेतकरी नोंदणी किंवा रेशन कार्ड यासारखा महिला शेतकरी असल्याचा पुरावा.
अर्ज प्रक्रिया आणि निवड
इच्छुक आणि पात्र महिला शेतकरी या योजनेसाठी ऑनलाइन अर्ज करू शकतात.
- अधिकृत पोर्टल: केंद्र सरकारच्या agrimachinery.nic.in किंवा myscheme.gov.in या पोर्टलवर भेट द्या.
- महाराष्ट्रासाठी: महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांनी mahadbtmahait.gov.in या पोर्टलवर अर्ज करावा.
- सेवा केंद्र: अर्ज करण्याची प्रक्रिया सोपी न वाटल्यास, जवळच्या कॉमन सर्व्हिस सेंटर (CSC) केंद्रात जाऊनही अर्ज भरता येतो.
अर्ज सादर झाल्यानंतर, लाभार्थ्यांची निवड लॉटरी पद्धतीने केली जाते. यात महिला आणि अनुसूचित जाती/जमातीच्या शेतकऱ्यांच्या अर्जांना प्राधान्य दिले जाते.
या योजनेमुळे महिला शेतकऱ्यांना आधुनिक शेतीची कास धरून, त्यांचे उत्पादन वाढवण्याची आणि आर्थिकदृष्ट्या अधिक सक्षम होण्याची एक मोठी व ऐतिहासिक संधी मिळाली आहे. सर्व पात्र महिला शेतकऱ्यांनी या सुवर्णसंधीचा त्वरित लाभ घ्यावा.
