Bandhkam Kamgar Yojana : महाराष्ट्रातील लाखो बांधकाम कामगारांसाठी एक अत्यंत आनंदाची आणि महत्त्वाची बातमी आहे. राज्याच्या बांधकाम क्षेत्रात कार्यरत असलेल्या नोंदणीकृत कामगारांसाठी सरकारने २७ हून अधिक कल्याणकारी योजनांची एक मोठी यादी जाहीर केली आहे. शिक्षण, आरोग्य, निवास आणि सामाजिक सुरक्षा यांसारख्या जीवनाच्या प्रत्येक महत्त्वाच्या टप्प्यावर या योजना कामगारांना व त्यांच्या कुटुंबांना मोठी आर्थिक मदत देत आहेत.
जर तुम्ही बांधकाम कामगार म्हणून कार्यरत असाल, तर तातडीने महाराष्ट्र इमारत व इतर बांधकाम कामगार कल्याणकारी मंडळाकडे (MahaBOCW) नोंदणी करून घ्या आणि तुमच्या हक्काच्या लाभांसाठी पात्र व्हा.Bandhkam Kamgar Yojana
प्रमुख योजनांचे स्वरूप आणि मिळणारे लाभ खालीलप्रमाणे आहेत:
१. शिक्षणासाठी मोठा आधार – मुलांचे भविष्य सुरक्षित
बांधकाम कामगारांच्या मुलांच्या उच्च शिक्षणाचे स्वप्न पूर्ण करण्यासाठी शासन मोठी मदत करत आहे (पहिल्या दोन मुलांसाठी लागू):
- शालेय शिक्षण (१०वी, १२वी): प्रत्येक वर्षी ₹ १०,००० ची मदत.
- पदवी अभ्यासक्रम (B.A., B.Sc., B.Com. इ.): प्रत्येक वर्षी ₹ २०,००० चे सहाय्य.
- अभियांत्रिकी (इंजिनियरिंग) पदवी: शिक्षण शुल्कासाठी वार्षिक ₹ ४०,००० चा लाभ.
- वैद्यकीय (मेडिकल) पदवी: सर्वात मोठी मदत म्हणून वार्षिक ₹ १,००,००० चे अर्थसहाय्य.
- MS-CIT प्रशिक्षण: संगणक साक्षरतेसाठीच्या या महत्त्वाच्या अभ्यासक्रमाचा संपूर्ण खर्च मंडळाकडून परत केला जातो.
२. आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण – आजारपणात मिळते सुरक्षा कवच
कामगार आणि त्यांच्या कुटुंबाला आजारपणात आर्थिक चिंता सतावू नये यासाठी महत्त्वपूर्ण योजना उपलब्ध आहेत:Bandhkam Kamgar Yojana
- गंभीर आजारासाठी उपचार: कामगार किंवा त्यांच्या कुटुंबातील व्यक्तीच्या गंभीर आजारांवर उपचारासाठी ₹ १,००,००० पर्यंतची आर्थिक मदत.
- महात्मा ज्योतिराव फुले जन आरोग्य योजना (MJPJAY): या योजनेत नोंदणीकृत कामगारांना ₹ ५ लाखांपर्यंतचे मोफत उपचार मिळतात.
- व्यसनमुक्ती उपचार: व्यसनमुक्ती केंद्रातील उपचारांसाठी ₹ ६,००० पर्यंतची मदत.
- कुटुंब नियोजन लाभ: एका मुलीच्या जन्मानंतर कुटुंब नियोजन शस्त्रक्रिया केल्यास, त्या मुलीच्या नावावर ₹ १,००,००० ची मुदतबंद ठेव (Fixed Deposit) १८ वर्षांसाठी ठेवली जाते.
३. निवासासाठी भरीव अर्थसहाय्य
प्रत्येक कामगाराचे स्वतःचे घर असावे या धोरणातून ही मदत दिली जाते:
- घर बांधणी/खरेदीसाठी मदत: नवीन घर बांधण्यासाठी किंवा खरेदीसाठी कामगारास एकूण ₹ ४,५०,००० (केंद्र सरकारकडून ₹ २,००,००० आणि कल्याणकारी मंडळाकडून ₹ २,५०,०००) पर्यंतची मदत मिळते.
४. सामाजिक सुरक्षा – कुटुंबासाठी आर्थिक आधार
दुर्दैवी परिस्थितीत कामगाराच्या कुटुंबाला मोठा आधार देण्यासाठी सामाजिक सुरक्षा योजना कार्यान्वित आहेत:
| प्रसंग | मिळणारे अर्थसहाय्य (एकूण) | इतर लाभ |
| कामावर मृत्यू झाल्यास | ₹ ५,००,००० | अंत्यविधीसाठी तातडीची ₹ १०,००० मदत. |
| नैसर्गिक मृत्यू झाल्यास | ₹ २,००,००० | अंत्यविधीसाठी तातडीची ₹ १०,००० मदत. |
| अपंगत्व आल्यास | ₹ २,००,००० पर्यंत मदत | अपंगत्वाच्या प्रमाणानुसार अर्थसहाय्य. |
| विधवा पत्नी/पतीस मदत | सलग ५ वर्षांपर्यंत प्रतिवर्षी ₹ २४,००० | कामगाराच्या मृत्यूनंतर कुटुंबाला नियमित आर्थिक आधार. |
नोंदणी करण्याची प्रक्रिया
या सर्व योजनांचा लाभ घेण्यासाठी सर्वात महत्त्वाचे पाऊल म्हणजे महाराष्ट्र इमारत व इतर बांधकाम कामगार (Bandhkam Kamgar Yojana) कल्याणकारी मंडळाकडे (MahaBOCW) नोंदणी करणे.
आवश्यक पात्रता व कागदपत्रे:
- मागील १२ महिन्यांत ९० दिवसांपेक्षा अधिक दिवस बांधकाम कामगार म्हणून काम केल्याचे प्रमाणपत्र.
- आधार कार्ड, बँक पासबुक.
- वयाचा आणि निवासाचा पुरावा.
नोंदणी कुठे करावी?
तुम्ही मंडळाच्या अधिकृत वेबसाइटवर (MahaBOCW) ऑनलाइन अर्ज करू शकता, किंवा तुमच्या जवळच्या कामगार कार्यालयात संपर्क साधून नोंदणी प्रक्रिया पूर्ण करू शकता.
सूचना: कामगारांनी लक्षात ठेवावे की, योजनांच्या अटी व शर्तींमध्ये वेळोवेळी बदल होऊ शकतो. त्यामुळे अर्ज करण्यापूर्वी मंडळाच्या अधिकृत संकेतस्थळावर किंवा स्थानिक कामगार कार्यालयात अद्ययावत माहिती घेणे अत्यंत आवश्यक आहे.
या योजनांमुळे बांधकाम कामगारांचे जीवनमान नक्कीच उंचावण्यास मदत मिळेल आणि त्यांना तसेच त्यांच्या कुटुंबाला सुरक्षित भविष्य मिळेल अशी आशा आहे.Bandhkam Kamgar Yojana
