AB-PMJAY केंद्र सरकारने गरीब आणि गरजू लोकांसाठी सुरू केलेल्या आयुष्मान भारत प्रधानमंत्री जन आरोग्य योजनेच्या (AB-PMJAY) अंमलबजावणीतील त्रुटी आता उघडपणे समोर येत आहेत. देशभरात मोफत आरोग्यसेवा देण्याच्या उद्देशाने तयार झालेल्या या महत्त्वाकांक्षी योजनेबाबत, विशेषतः नागपूर शहरात, एक धक्कादायक वास्तव समोर आले आहे.
योजनेच्या लाभार्थ्यांना शहरातील अनेक रुग्णालयांकडून सेवा नाकारल्याचे आणि त्यासाठी चुकीची कारणे दिल्याचे गंभीर प्रकार घडले आहेत. यामुळे, सामान्य नागरिकांमध्ये ही योजना खरंच अस्तित्वात आहे की नाही, असा मोठा संभ्रम निर्माण झाला आहे.
सेवा नाकारणाऱ्या रुग्णालयांची धक्कादायक यादी
नागपुरातील अनेक रुग्णालयांनी आयुष्मान भारत योजनेच्या लाभार्थ्यांना उपचार देण्यास नकार दिला आहे. नकार देताना रुग्णालयांनी “योजना येथे लागू नाही,” “मशीन बंद आहे,” किंवा “तांत्रिक अडचणी आहेत” यांसारखी तकलादू कारणे दिली.
यामध्ये खालील प्रमुख रुग्णालयांचा समावेश आहे:
- मेडिट्रीना रुग्णालय
- नेल्सन रुग्णालय
- अवंतिका कार्डिओलॉजी
- झेनिथ रुग्णालय
काही रुग्णालयांनी तर स्पष्टपणे ही योजना त्यांच्याकडे सध्या ‘बंद’ ठेवण्यात आल्याचे सांगितले.
चुकीचे कॉन्टॅक्ट नंबर आणि संपर्क साधण्यात अडचणी
योजनेच्या अधिकृत संकेतस्थळावर (Official Website) नमूद असलेल्या अनेक रुग्णालयांशी संपर्क साधण्याचा प्रयत्न केला असता, आणखी गंभीर अडचणी समोर आल्या. अनेक रुग्णालयांचे कॉन्टॅक्ट नंबर चुकीचे, कालबाह्य किंवा अस्तित्वातच नसलेले आढळले.
ज्या रुग्णालयांचे क्रमांक चुकीचे आढळले, त्यात ही प्रमुख नावे आहेत:
- दागा मेमोरियल रुग्णालय
- जीएमसीएच सुपर स्पेशालिटी
- प्रभात रुग्णालय
- आय्कॉन रुग्णालय
- केआरआयएमएस (KRIMS) रुग्णालय
- वॉकहार्ट रुग्णालय
याशिवाय, लता मंगेशकर रुग्णालय, ऑरेंज सिटी रुग्णालय, अॅलेक्सिस रुग्णालय, जीएमसी (सरकारी वैद्यकीय महाविद्यालय) यांसारख्या मोठ्या संस्थांच्या क्रमांकावर वारंवार कॉल करूनही प्रतिसाद मिळाला नाही किंवा कॉल थेट कट करण्यात आले.
रुग्णांचे अनुभव: ‘योजना नाही, पैसे द्या!’
योजनेचा लाभ न मिळालेल्या काही रुग्णांच्या नातेवाईकांनी सांगितलेले अनुभव हृदयद्रावक आहेत. “योजनेची हमी मिळेल या आशेने आम्ही रुग्णालयात गेलो, पण त्यांनी सरळ पैसे मागितले. ‘योजना आहेच नाही,’ असे सांगून आमच्याकडून शुल्क आकारले गेले,” असे एका नातेवाईकांनी सांगितले.
या प्रकारामुळे हजारो गरीब रुग्णांची दिशाभूल होत असून, त्यांना आवश्यक आरोग्यसेवा मिळणे कठीण झाले आहे.
ही रुग्णालये मात्र देत आहेत या सेवा
या गोंधळातही काही रुग्णालये मात्र आयुष्मान भारत योजनेअंतर्गत सेवा देत असल्याची माहिती मिळाली आहे. यामुळे नागरिकांमध्ये एक आशेचा किरण टिकून आहे.
सेवा देणाऱ्या रुग्णालयांची नावे:
- ऑर्थो रेडियन्स रुग्णालय
- माया रुग्णालय
- शालिनी मेघे रुग्णालय
- भगत रुग्णालय
- नॅशनल कॅन्सर रुग्णालय
- अनंतवार आय हॉस्पिटल (नेत्र रुग्णालय)
- आशा रुग्णालय
- स्वामी विवेकानंद रुग्णालय
AB-PMJAY योजनेच्या अस्तित्वावरच प्रश्नचिन्ह
मोफत आणि दर्जेदार आरोग्यसेवा उपलब्ध करून देण्याच्या मूळ उद्दिष्टापासून ही योजना नागपुरात कोसो दूर असल्याचे या अंमलबजावणीतील त्रुटींमुळे स्पष्ट होते. जर अधिकृत संकेतस्थळावर चुकीचे संपर्क क्रमांक असतील आणि सूचीबद्ध रुग्णालयेच सेवा नाकारत असतील, तर गरजू रुग्णांनी नेमके कोठे जायचे?
या गोंधळामुळे नागरिकांमध्ये आयुष्मान भारत योजना नेमकी ‘चालू’ आहे की ‘बंद’, असा प्रश्न मोठ्या प्रमाणात विचारला जात आहे. केंद्र सरकारने आणि राज्य आरोग्य विभागाने तातडीने या गंभीर त्रुटी दूर करून, योजनेची प्रभावी अंमलबजावणी सुनिश्चित करणे गरजेचे आहे. अन्यथा, ही योजना केवळ कागदावरच राहील, अशी भीती व्यक्त होत आहे.AB-PMJAY
